W stolicy są dwie parafie ewangelicko-augsburskie. Najbardziej znany jest kościół Świętej Trójcy przy pl. Małachowskiego. To właśnie w murach tej protestanckiej świątyni modlił się podczas nabożeństw ekumenicznych św. Jan Paweł II oraz Benedykt XVI. Natomiast w 1825 r. w tym miejscu koncertował 15-letni Fryderyk Chopin.

Druga i mniej znana luterańska parafia Wniebowstąpienia Pańskiego znajduje się na Mokotowie przy ul. Puławskiej. Ale miejsc, gdzie gromadzą się na wspólnej modlitwie wierni Kościoła ewangelicko-augsburskiego jest więcej, bo również w kaplicy Domu Opieki „Tabita” w Konstancinie-Jeziornie oraz w kaplicy w warszawskich Włochach regularnie sprawowane są nabożeństwa. Co ciekawe, kościół we Włochach wybudowano w 1939 r., ale dopiero kilkanaście dni temu, 6 stycznia 2017 r., nadano mu wezwanie Objawienia Pańskiego.

Ewangelickie dinozaury

W kościele na Mokotowie wcześniej mieściło się duszpasterstwo wojskowe. Rozwiązano je w maju 1950 r., a odbudowany po II wojnie światowej kościół przekazano Konsystorzowi ewangelicko-augsburskiemu. Wielu znanych ewangelików uczęszczało po wojnie do tej świątyni, a w skład komitetu jej odbudowy weszli m. in. prof. Jerzy Loth, Jan Wedel, inż. Teodor Bursche, czy Konstanty Potocki. I tak oto zorganizowano drugą cywilną parafię ewangelicko-augsburską w Warszawie, której dopiero w 1984 r. nadano imię Wniebowstąpienia Pańskiego. – Do dziś nie brakuje tutaj inicjatyw, w które angażowane są wszystkie grupy wiekowe – mówi „Niedzieli” ks. dr Dariusz Chwastek, proboszcz parafii.

I rzeczywiście ofert spotkań formacyjnych zarówno dla dzieci, młodzieży, jak i dorosłych w tej mokotowskiej parafii nie brakuje. Prężnie działa Koło Pań, Koło Seniorów, szkółka niedzielna dla dzieci, zajęcia dla licealistów i studentów, próby chóru i lekcje religii – każdy może znaleźć coś dla siebie, a dom parafialny przy kościele Wniebowstąpienia Pańskiego tętni życiem. – Prowadzimy kawiarenkę, organizujemy kiermasze, przygotowujemy paczki dla seniorów, gościmy na naszych spotkaniach prelegentów, z którymi dyskutujemy na różne tematy – mówi „Niedzieli” Anna Rybińska, przewodnicząca Koła Pań.

Kobiety w ewangelickiej parafii na Mokotowie odgrywają ważną rolę. Dbają o najmniejsze szczegóły. Ich zaangażowanie działa jednak w obie strony, bo panie poświęcając swój czas bardzo dużo otrzymują dla siebie. – Koło Pań stanowi dla mnie „terapię życiową”. Dzięki naszej działalności odrywamy się od różnych problemów, a dla starszych osób często to jedyna forma aktywności – mówi Urszula Tomaszewska.

Seniorzy aktywnie włączani są w życie parafii, czego przykładem są spotkania Stowarzyszenia Byłej Polskiej Młodzieży Ewangelickiej „Dinozaury”. To pokolenie osób urodzonych przed wojną oraz w czasie okupacji. Pochodzą z trzech parafii: Wniebowstąpienia Pańskiego, Świętej Trójcy oraz parafii ewangelicko-reformowanej, czyli kolejnego odłamu reformacji popularnie nazywanych kalwinami.

Rady parafialne

Oprócz tych spotkań, funkcjonuje Koło Seniorów, które regularnie spotyka się na czytaniu i analizie Biblii oraz dyskusji na różne tematy religijne. Podobnie jak w innych parafiach luterańskich, aktywnie działa tutaj Rada Parafialna. Jej członkowie wybierani są przez Zgromadzenie Parafialne, a później zatwierdzani przez Radę Diecezjalną. Osoby świeckie należące do Rady Parafialnej reprezentują różne profesje oraz mają wpływ na poszczególne sprawy parafii.

– Całą parafialną ofertę przygotowują duchowni we współpracy z Radą Parafialną i zaangażowanymi parafianami. Bez tej współpracy nie bylibyśmy w stanie zorganizować tak szerokiej aktywności. Niezależnie od tego parafianie wspierają nas swoją wiedzą specjalistyczną w zakresie prawa, ekonomii, zarządzania – podkreśla ks. Piotr Gaś, proboszcz parafii Świętej Trójcy.

W jego śródmiejskiej parafii często organizowane są koncerty, wystawy, odczyty oraz nabożeństwa ekumeniczne. – Udzielamy wsparcia Ekumenicznemu Uniwersytetowi Trzeciego Wieku (EUTW), który powstał z inicjatywy naszego parafianina p. Romana Michalaka. Przypomnijmy, że EUTW pracuje pod honorowym patronatem Polskiej Rady Ekumenicznej oraz naukowym patronatem Chrześcijańskiej Akademii Teologicznej w Warszawie – podkreśla ks. Piotr Gaś.

Nabożeństwa i sakramenty

W kościele luterańskim nie ma Mszy św. w takim rozumieniu, jak w Kościele katolickim. Ewangelicy nie posiadają sukcesji apostolskiej, ani sakramentu święceń kapłańskich. Podczas niedzielnych nabożeństw sprawują Sakrament Ołtarza, który jest pamiątką Wieczerzy Pańskiej, a nie tak, jak w Kościele katolickim Eucharystię, podczas której dokonuje się przeistoczenie Ciała i Krwi Chrystusa.

Liturgia luterańska łączy tradycję starożytnego Kościoła z elementami liturgicznymi pochodzącymi z okresu reformacji. Są one różnorodne, ale łączy je jedno – Słowo Boże. Nabożeństwu towarzyszy śpiew pieśni zawartych w „Śpiewniku ewangelickim”. Drogowskazem podczas każdego nabożeństwa są charakterystyczne tablice umieszczone po dwóch stronach nawy głównej. To na nich są wyświetlane strony i skróty, które wierni odnajdują w swoich modlitewnikach.

Podstawowych różnic pomiędzy Kościołem katolickim, a protestanckim jest znacznie więcej. Przykładem może być pojmowanie sakramentów, bo członkowie Kościoła ewangelickiego przystępują tylko do chrztu i Sakramentu Ołtarza. Do chrztu rodzice przynoszą niemowlęta, ale przystępowanie do Sakramentu Ołtarza odbywa się w wieku 15 lat po tzw. konfirmacji. Luteranie nie uznają sakramentu małżeństwa, bierzmowania, kapłaństwa, chorych oraz pokuty i pojednania.

Jubileusz reformacji

Dla protestantów, zarówno jubileusz 500-lecia reformacji, jak i trwający Tydzień Modlitw o Jedność Chrześcijan, to ważne wydarzenia. – Styczniowy tydzień jest impulsem ekumenicznym, przypomnieniem o tym, że Kościół chrześcijański jest większy niż ten określany granicami konfesyjnymi. Skoro tak jest, to nie powinniśmy obawiać się przekraczania progów miejsc zgromadzeń naszych sióstr i braci w Chrystusie – zauważa ks. Piotr Gaś, proboszcz parafii Świętej Trójcy.

Obydwie luterańskie parafie aktywnie uczestniczą także w jubileuszu 500-lecia reformacji. W parafii Wniebowstąpienia Pańskiego pojawiają jubileuszowe drzwi reformacyjne. – Przy wjeździe na posesję parafii planujemy zrobić symboliczne drzwi wittenberskie, przypominające tezy Marcina Lutra – zapowiada ks. Dariusz Chwastek.