Pewien zbiór wywiadów z pisarzami zamykał Ernest Hemingway. Był on bardzo znany i ceniony, no i po prostu lubiany. Prawdziwy bohater i legendarny reporter. I ta jego charyzma! To dopiero był facet klasy światowej. Zaczytywaliśmy się niegdyś w jego książ kach.
Swego czasu w mediach ukazała się wiadomość, że pisarz był sowieckim agentem. To okropna wieść, bo trzeba było pod tym kątem zrewidować swoją wiedzę o nim, co jest bolesne. Nie znaczy to, że przez to źle pisał, ale treści te nie zawsze mogły być czyste. No, może nawet nie treści, ale intencje.
Pomóż w rozwoju naszego portalu
Pewnego dnia w domowej biblioteczce natrafiłam na broszurkę z 1964 r. z kilkoma opowiadaniami Hemingwaya. Szczególnie utkwiło mi w pamięci jedno z nich – pt. Mój stary. Rzecz o dżokeju u schyłku kariery zawodowej oglądanym oczami młodocianego syna. Ten dżokej był, niestety, człowiekiem nieuczciwym, brał udział w przekrętach podczas wyścigów konnych – oczywiście, jak zwykle chodziło o kasę. I ten chłopiec widzi podziwianego ojca w różnych sytuacjach, których nie umie rozszyfrować – naturalnie, ojciec nie wtajemnicza syna w swoje interesiki. Młody widzi różne dziwne rzeczy, lecz ufa swojemu ojcu i jego tłumaczenia bierze za dobrą monetę. Szanuje swojego tatę i nawet chciałby być podobny do niego.
Reklama
To gorzka opowieść. Zastanawiałam się, czy Hemingway był już wtedy tym nieszczęsnym agentem, czy jeszcze nie? To frapujące pytanie.
A drugie pytanie, które się we mnie zrodziło, to czy nieszczęśliwy koniec artysty – samobójstwo – nie miał jakiegoś związku z tym jego podwójnym życiem. Oczywiście, dochodzi też do tego wszystkiego jego bujne życie osobiste, dość dalekie od mieszczańskiej stabilizacji. No ale jak pogodzić obraz maczo, na jakiego pozował, z prawdą historyczną, która zaczyna wychodzić na jaw, a szczególnie z ową wstydliwą tajemnicą, którą było jego podwójne życie? Zresztą, może dla niego niewstydliwą. Bo chyba musiał to robić z przekonania. Co jest jakby jeszcze trudniejsze do zrozumienia.
Gdy oglądaliśmy nie tak dawno kolejne odcinki programu Errata do biografii, rodziło się to samo pytanie: jak wiele jeszcze nie wiemy o strącanych z piedestałów naszych idolach. Zdarza się nawet, że przy tej okazji potwierdzają się niektóre nasze przeczucia co do prawdziwej wartości sztuki tworzonej w takiej atmosferze.
Bo prawdziwa sztuka nie znosi kłamstwa. I prędzej czypóźniej stracą swój ułudny blask niegdysiejsze wybitne dzieła. Historia raczej się nie myli.?
